„HISTORIA HENRYKA IV”

Ocena:

0/5 | 0 głosów

„HISTORIA HENRYKA IV”

„… z opisem bitwy pod Shrewsbury między księciem Henrykiem a lordem Henrykiem Percym wraz z szelmostwami sir Falstaffa” – to dalsza część tytułu sztuki Williama Szekspira, którą młodzież z „Drzewnej” obejrzała w Warszawie 24 października 2025 r.

Premiera „Henryk IV” Williama Szekspira na deskach Teatru Polskiego odbyła się 10 października 2024 r. Trzynaście dni później, 23 października, czekając na „Antygonę” w tłumaczeniu Antoniego Libery, zarezerwowaliśmy w kasie teatralnej na Krakowskim Przedmieściu bilety na „Henryka IV” w rzędzie IX i VIII. Spektakl miał się odbyć 19 lutego 2025 r. o godzinie 19. Pod koniec grudnia 2024 r. telefonicznie odwołano przedstawienie.

Po ponad pół roku, 28 maja, złożyliśmy ponowną rezerwację na „Henryka IV”. Po roku historia zatoczyła koło. Stanęliśmy przy dacie 24 października 2025 r. Piątek, godzina 19, rząd IV i V.

Dlaczego wybraliśmy tę sztukę?

Bo Szekspir i stołeczny teatr z tradycjami, do którego po czternastu latach wrócił Ivan Alexandre (w 2011 r. zasłynął tu z inscenizacji „Cyda” Pierre’a Corneille’a z Pawłem Kruczem w roli tytułowej). Francuski reżyser przełożył na klasykę dramatu „operowe doświadczenia gargantuicznych wystawień z jednoczesnym poszanowaniem formy”, jak zauważył Marek Zajdler („Geniusz Szekspira – „Historia Henryka IV” w Teatrze Polskim w Warszawie, recenzja”), podkreślając przy tym zasługi dyrektora Teatru Polskiego, Andrzeja Seweryna, uważającego między innymi za obowiązkowe prezentowanie inscenizacji zgodnie z ideą teatru Wyspiańskiego. W ocenie Zejdlera najcenniejsze, że „wszelkie sprzężenia teatralnego widowiska z naszą rzeczywistością wynikają w Teatrze Polskim z samego uniwersalizmu szekspirowskiego tekstu, poszanowania klasyki i oddania jej w epickiej scenerii bez skrótów i uwspółcześniających przeinaczeń”.

Bo Andrzej Seweryn i Krzysztof Kumor.

Andrzej Seweryn – od 2011 roku kierujący warszawską sceną przy ulicy Kazimierza Karasia, trzeci cudzoziemiec w historii teatru francuskiego występujący w jednym z najbardziej prestiżowych teatrów na świecie – Comédie-Française w Paryżu, którego wybitni polscy aktorzy – Gustaw Holoubek, Tadeusz Łomnicki, Zbigniew Zapasiewicz – uznali za jednego z trzech (obok Piotra Fronczewskiego i Wojciecha Pszoniaka) największych polskich aktorów dramatycznych po roku 1965.

Z Andrzejem Sewerynem „Drzewna” spotkała się na scenie Teatru Polskiego po spektaklu „Szekspir Forever!” – 6 października 2022 r., wręczając pamiątkową deskę od „Drzewnej”.

Krzysztof Kumor – aktor teatralny i filmowy, którego Małą Ojczyzną jest Garbatka-Letnisko, gdzie urodził się 16 kwietnia 1940 r., podobnie jak Andrzej Jan Kumor, starszy o cztery lata brat (zmarł 6 sierpnia 2016 r.), patron Sali Tradycji Łowieckiej w „Drzewnej”.

Z Krzysztofem Kumorem spotkaliśmy się przy wejściu służbowym obok szatni (po lewej stronie na parterze w hallu teatralnym) po spektaklu „Wiśniowy sad” – 29 lutego 2024 r. Skupieni w kręgu widzowie z „Drzewnej” bili długie i głośne brawa. Radość, a być może ukrywane wzruszenie aktora. Krzysztof Kumor starał się do każdego podejść. Z każdym przywitać się, uścisnąć dłoń.

Na kartce napisał dedykację:

„Moim drogim ziomalom z Garbatki z życzeniami dobrego, pięknego, spełnionego życia

– Krzysztof Kumor

W-wa 29. 02. 2024 Teatr Polski

„Wiśniowy sad” Antona Czechowa”.

„Historia Henryka IV” to cały Szekspir. Teatrum świata kompletnego. Studium natury ludzkiej. Etyka, przygoda łotrzykowska, dojrzewanie do władzy. Metamorfoza hulaki w króla. Dramat – historyczny, rodzinny, polityczny, komedia – z farsą.

To historia czterech Henryków. Główny bohater Henryk IV (Andrzej Seweryn) jako król objął władzę, kiedy strącił z tronu Ryszarda II, teraz zagraża mu rebelia. Do buntu podburza możnych dawny stronnik króla, Henryk Percy hrabia Northumberland (Krzysztof Kumor), którego syn, Henryk Percy, zwany Hotspur (Modest Ruciński), szykuje się, by poprowadzić armię przeciwko królowi. A beztroski królewski syn, Henryk, książę Walii, zwany Hal (Paweł Krucz), włóczy się po pubach w dekadenckim, rubasznym towarzystwie na czele z Sir Johnem Falstaffem (Szymon Kuśmider).

W „Henryku IV” ponadto wystąpili: Książę Lancaster/ Peto (Dorota Bzdyla), Hrabia Westmoreland/ Szeryf (Wojciech Czerwiński), Sir Walter Blunt (Antoni Ostrouch), Ned Poins (Ignacy Liss, Krystian Modzelewski), Bardolf (Dominik Łoś), Hrabia Worcester (Adam Biedrzycki), Mortimer/ Podróżny I (Michał Kurek), Glendower/ Podróżny II (Sławomir Grzymkowski), Douglas/ Służący (Tomasz Błasik), Vernon (Antoni Danieluk, Maksymilian Rogacki), Lady Percy (Hanna Skarga), Oberżystka (Katarzyna Strączek).

Spektakl w przykładzie Piotra Kamińskiego, ze scenografią Antoine’a Fontaine’a otrzymał Nagrodę Specjalną im. Stanisława Hebanowskiego za europejskie najciekawsze odkrycie repertuarowe, a komisja artystyczna X Konkursu na Inscenizację Dawnych Dzieł Literatury Polskiej i Europejskiej „Klasyka Żywa” nagrodziła Szymona Kuśmidra za rolę Falstaffa.

Sztuka trwała 3 godziny i 25 minut – z przerwą po dwóch godzinach. Skończyła się długą owacją stojącej widowni. W finale na scenie już nie zobaczyliśmy Krzysztofa Kumora, zdążył opuścić teatr. Dzięki wcześniejszej informacji od córki, Agnieszki Kumor, wiedział, że podczas przedstawienia będzie na sali publiczność z Garbatki-Letniska.

„Henryka IV” zobaczyły osoby z klas: 5TD, 5TL, 4TL, 3TLB, 3TLA, 2TAK, 2TLA 2TLB (i nasz absolwent tegoroczny Bartosz Białecki – 5TL) wraz z opiekunami, nauczycielami: Renatą Gołdą (wychowanie fizyczne), Maciejem Czachorem (informatyka) i piszącą te słowa Elżbietą Dziedzicką (język polski).

Do Warszawy wyjechaliśmy z Garbatki-Letniska w deszczu busem z Marcinem Wilkowskim, z siedziby szkoły o godzinie 16. Powrót – niewiele po północy.

Za prowiant zwyczajowo dziękujemy szkolnej kuchni i intendentce Monice Grygiel. I bardzo doceniamy możliwość rozwoju, kształcenia, dostępu do kultury wysokiej w ramach Programu „Kulturalna Szkoła na Mazowszu” – „Kultury za złotówkę”.

Dziękujemy Teatrowi Polskiemu i władzom Mazowsza za tę ofertę kulturalną, z której skorzystaliśmy i tym razem.

Kalendarium wyjazdów „Drzewnej” do Teatru Polskiego w Warszawie:

„Deprawator” (20.02.2019), „Zemsta” (9.01.2020 – spotkanie na scenie z Danielem Olbrychskim, zwiedzanie teatru z Tomaszem Kościuszko), „Wesele” (22.10.2021), „Szekspir Forever!” (6.10.2022 – spotkanie z Andrzejem Sewerynem), „Żołnierz królowej Madagaskaru” (8.12.2022, 9.11.2023, 3.04.2024 – spotkanie ze Zbigniewem Zamachowskim), „Wiśniowy sad” (29.02.2024 – spotkanie z Krzysztofem Kumorem), „Tango” (15.05.2024), „Antygona” (23.10.2024), „Śluby panieńskie” (30.01.2025, 8.10.2025), „Dom otwarty” (25.03.2025).

PS. PRZYPOMNIENIE O KUMORACH.

Bracia Andrzej Jan i Krzysztof Kumorowie spędzili w Garbatce-Letnisku wczesne dzieciństwo, później wracali w rodzinne strony. Zanim Krzysztof Kumor ukończył Państwową Wyższą Szkołę Teatralną w Krakowie, studiował na krakowskiej Akademii Medycznej, w Garbatce-Letnisku odbywał dwumiesięczne praktyki pod opieką doktora Zacheusza Pawlaka, więźnia obozu koncentracyjnego Majdanek, autora wspomnień „Przeżyłem”, „Zastępy cieni”. Na marginesie: Zacheusz Pawlak mieszkał z żoną i córkami Marzenną i Beatą – w przyszłości dziennikarką, reporterką, autorką powieści „Aniołek” – w Ambulatorium Kolejowym na ulicy Kolejowej w sąsiedztwie obecnego lokum „Drzewnej”.

Rodzice braci Kumorów, Stanisława i Łukasz Kumorowie, byli nauczycielami pracującymi w Szkole Podstawowej w Garbatce-Letnisku pod dyrekcją Zofii Sztobryn – pionierki lokalnej oświaty, autorki „Kroniki szkolnej”, patronki ulicy, przy której znajduje się Zespół Szkół Drzewnych i Leśnych. Poza pracą zawodową angażowali się w działalność społeczną. Łukasz Kumor (Krzysztof drugie imię odziedziczył po ojcu, działaczu społecznym i politycznym) zainicjował i prowadził miejscowe harcerstwo, po wybuchu II wojny światowej walczył w kampanii wrześniowej i jako zastępca komendanta Obwodu Kozienice ZWZ AK Romana Ludwika Bielawskiego włączył się w walkę z hitlerowskim okupantem. W nocy z 11 na 12 lipca 1942 roku, w czasie masowych aresztowań pacyfikacyjnych, schronił się w polu na gruszce sąsiadów. Niemcy zatrzymali jego żonę Stanisławę (urodzoną we wsi Molendy córkę Balbiny z domu Ziemskiej i leśniczego Leśnictwa Molendy Stanisława Sztobryna, kuzynkę Zofii Sztobryn). Stanisława Kumor zginęła w KL Auschwitz-Birkenau po trzech miesiącach, 21 października, w wieku 29 lat.

Tamte wydarzenia Andrzej Jan Kumor opisał w książce „Z żabiej perspektywy”, jedynej w dorobku odnoszącej się do miejsca swojego urodzenia i dzieciństwa, wydarzeń tragicznie wpisujących się w rodzinną historię. Fragmenty „Z żabiej perspektywy” Krzysztof Kumor przeczytał pod Pomnikiem Oświęcimiaków przed Stacją Garbatka w dniu 70. rocznicy pacyfikacji Garbatki (12 lipca 2012 r.).

Andrzej Jan Kumor był w „Drzewnej” dwukrotnie w 2009 roku w ramach cyklu „Spotkań z ciekawymi ludźmi związanymi z Garbatką-Letnisko”. Na spotkaniu pod tytułem „Gospodarka łowiecka Afryki” (7 kwietnia) opowiadał o podróżach i myślistwie, pokazywał slajdy i swoje publikacje. (W spotkaniu uczestniczyli m.in.: prof. dr hab. Tomasz Zawiła-Niedźwiecki – dyrektor Instytutu Badawczego Leśnictwa w Sękocinie Starym, Piotr Kacprzak – RDLP w Radomiu, Zbigniew Jamróz – Nadleśnictwo Zwoleń, doktor Aleksander Ruzik z Radomia, lekarz weterynarii Marian Baran z bratem Jerzym Baranem – emerytowanym śpiewakiem Filharmonii Narodowej w Warszawie).

Spotkanie dzień po 91. rocznicy Odzyskania Niepodległości Polski (12 listopada) wzbogaciła emisja filmu „Tragedia Garbatki” Małgorzaty Tytus-Ogrodnik, zrealizowanego z inicjatywy i z udziałem Andrzeja Jana Kumora w 60. rocznicę pacyfikacji Garbatki.

Ponadto Andrzej Jan Kumor przyjeżdżał do „Drzewnej” na wystawy poplenerowe: po III Powiatowym Plenerze Malarstwa i Rzeźby. „Inspiracje Garbatka- Letnisko” (14 lipca 2010 r.; 21 kwietnia 2010 r. oglądał w Instytucie Badawczym Leśnictwa w Sękocinie Starym wystawę po II Plenerze i prace uczniów), po V Międzynarodowym Plenerze Ekspresji Twórczej Malarstwa i Rzeźby. „Inspiracje Garbatka- Letnisko 2012” (31 lipca 2012 r.). Podarował swoje książki oraz film „Tragedia Garbatki” do szkolnej biblioteki.

Krzysztof Kumor pierwszy raz odwiedził „Drzewną”, kiedy w imieniu brata otwierał Salę Tradycji Łowieckiej im. Andrzeja Jana Kumora (23 czerwca 2017 r.) z trofeami myśliwskimi, które Andrzej Jan Kumor, Honorowy Przyjaciel Szkoły, niespełna trzy miesiące przed śmiercią (21 maja) w jego obecności przekazał „Drzewnej”, od przeszło dekady kształcącej w zawodzie leśnika.

W dawnej siedzibie „Drzewnej” przy ulicy Anny Lewandowicz, w Sali Tradycji Łowieckiej im. Andrzeja Jana Kumora (nr 67), w małym myśliwskim muzeum i zarazem bibliotece, wisiała przy drzwiach na ścianie nota biograficzna z fotografią darczyńcy kolekcji: inżyniera budownictwa lądowego, doktora nauk technicznych, członka zwyczajnego Akademii Inżynierskiej w Polsce, prowadzącego własne przedsiębiorstwo, przez wiele lat kierującego budową obiektów przemysłowych, gmachów użyteczności publicznej, budynków mieszkalnych w kraju i za granicą. Prezesa i założyciela Polskiego Klubu Safari, podróżnika, myśliwego. Autora książek podróżniczo-łowieckich: „Wspomnienia afrykańskie”, „Wyprawy po złote runo”, „Od Kalahari do Kamczatki”, zbioru opowiadań „Psia przyjaźń”.

W nowej „Drzewnej” ta nota wisi w Sali Tradycji Łowieckiej im. Andrzeja Jana Kumora, (nr 016) w pracowni leśników na parterze, w której uczy Krzysztof Giedyka – nauczyciel przedmiotów zawodowych leśnych.

Następnym razem Krzysztof Kumor był w „Drzewnej”, kiedy towarzyszył córce Agnieszce Kumor w zbieraniu materiału do książki „Nad nami noc” o dziejach rodziny, głównie o Stanisławie Kumor, z akcją częściowo osadzoną w Garbatce-Letnisku 12 lipca 1942 roku. Agnieszka Kumor – z wykształcenia aktorka, jest dziennikarką w RFI w Paryżu, znana jest jako pisarka, autorka esejów i opowiadań drukowanych w „Twórczości”. Będąc w „Drzewnej” po raz pierwszy, zwiedziła wraz z ojcem poświęconą stryjowi Salę Tradycji Łowieckiej. Agnieszka i Krzysztof Kumorowie trafili tam na lekcję historii (kl. III TD i TL). Wcześniej, w sali języka polskiego (nr 72), stanęli do zdjęcia z leśnikami-recytatorami: Martą Bednarczyk, Pawłem Wójcikiem (III TL) i Krystianem Flisińskim (II TL), nagrodzonymi finalistami XVII Mazowieckiego Przeglądu Recytatorskiego Jednego Poety. Przegląd Twórczości Adama Zagajewskiego.

Wpisali się do „Księgi Uroczystości Szkolnych”:

„Powrót na ziemie przodków.., ale czy kiedykolwiek z niej wyszliśmy, oni zawsze z nami!

Pozdrawiam serdecznie grono nauczycielskie i uczniów szkoły

Agnieszka Kumor

Garbatka-Letnisko 25/11/ 2019

Krzysztof Kumor”.

„Drzewna” zaprosiła oficjalnie Krzysztof Kumor na uroczystość otwarcia (15 lutego 2024 r.) nowo pobudowanego kompleksu edukacyjnego Zespołu Szkół Drzewnych i Leśnych im. Jana Kochanowskiego przy ulicy Zofii Sztobryn.

(edz)

Fot. Maciej Czachor